सन् २०२७ सम्ममा, क्यालिफोर्नियावासीहरूले आफूलाई श्मशान गृहमा दाहसंस्कार गर्ने वा घरको बगैंचा वा खेतमा मल बनेर रहने भन्ने छनोट गर्न सक्नेछन् । गभर्नर गेभिन क्रिस्टोफरले केही दिन अघि नयाँ नियममा हस्ताक्षर गरे जसलाई प्राकृतिक जैविक रिडक्सन २०२७ नाम दिइएको छ। आगामी पाँच वर्षभित्र यसलाई कार्यान्वयन गर्ने सबै व्यवस्था मिलाइनेछ।
यो प्रक्रिया के हो?
नामबाट बुझिएझैं यसमा झारपात जस्तै मानव शरीरलाई पनि प्राकृतिक तरिकाले गलाएर मल तयार पारेर कृषिमा प्रयोग गरिने छ । अहिले समाजमा दाहसंस्कार गर्ने विभिन्न तरिकाहरू छन्। धेरै मानिसहरूले मृतकको दाहसंस्कार गर्छन्, जबकि धेरै समुदायहरूले शरीरमा विभिन्न प्रकारको पेस्ट लगाउँछन् र त्यसपछि यसलाई धातु वा काठको बक्सामा राख्छन्। यी बक्सहरू दशकौंसम्म अक्षुण्ण रहिरहने गरी शरीर पनि सुरक्षित हुन्छ।
वातावरणविद्हरूले अन्तिम संस्कारका यी दुवै लोकप्रिय विधिहरूमा आपत्ति जनाइरहेका छन्। उदाहरणका लागि दाहसंस्कारलाई लिनुहोस्, शव जलाउँदा धेरै प्रदूषण हुन्छ। तथ्याङ्कअनुसार औसत आकारको वयस्कलाई जलाउँदा करिब ५०० पाउण्ड कार्बनडाइअक्साइड निस्कन्छ। यो प्रदूषण ४७० माइल दौडिएको पुरानो कारको प्रदुषण बराबर हो।
ग्रिन बरियल काउन्सिलका अनुसार अमेरिकामा मात्रै दाहसंस्कार गर्ने परम्परा अनुसार प्रत्येक वर्ष १.७४ बिलियन पाउण्ड कार्बनडाइअक्साइड निस्कन्छ। यस समयमा निस्कने ताप लगभग १४०० डिग्री फरेनहाइट हुन्छ, जसले वरपरका साना जनावर र रूखहरूलाई पनि हानि पुर्याउँछ। जमिनको उर्वराशक्तिमा हानि हुन्छ, त्यो फरक कुरा हो ।
गाड्दा पनि शरीरलाई जोगाउनको लागि लगाइने लेपबाट धेरै प्रकारका विषाक्त ग्यासहरू निस्किन्छन्। यसबाहेक विश्वका धेरै देश चिहानको अभावमा संघर्ष गरिरहेका छन् । यहाँसम्म कि मानिसहरूलाई प्रतिक्षा सूचीमा राखिएको छ। पालो आउँछ, त्यसपछि मात्र अन्त्येष्टि हुन्छ। यसबाट छुटकारा पाउन ग्रीन डेथलाई विकल्पको रूपमा हेरिएको छ।
फाइदाको बारेमा बताउँदै मानिसहरूले शवदाह गृहमा दाहसंस्कार गर्नेलाई पनि विषाक्त ग्यासबाट मुक्ति मिल्ने देखिरहेका छन् । जलाउने प्रक्रियामा, फर्माल्डिहाइड नामक ग्यास निस्कन्छ, जुन ब्लड क्यान्सरको कारण बन्न सक्छ। यही कारणले गर्दा विश्वभरका वातावरणविद्हरूले ग्रीन डेथको बारेमा कुरा गर्न थालेका छन्।
नयाँ प्रक्रिया अन्तर्गत के गरिनेछ ?
शरीरलाई धातुको कफिनमा राख्नुको सट्टा यसलाई सडाएर मलमा परिणत हुने गरी राखिनेछ। यस प्रक्रियालाई पूर्ण रूपमा बुझौं। यसमा मृतकको शवलाई स्टिलको बेलनाकार बक्समा राखिनेछ । मृत शरीरको मुनि दाउरा र पराल सहित अल्फाल्फा वनस्पति हुनेछ। यस घाँसको ब्याक्टेरियाले छिट्टै सडाउने काम गर्छ।
जम्मा ३० दिनभित्र शरीर कम्पोष्टमा परिणत हुन्छ तर पनि धेरै किसिमका भाइरस वा ब्याक्टेरिया जस्ता खतरा हुनसक्ने भएकाले धातुको भाँडोबाट निकालेर उपचार गरिने छ । यो प्रक्रिया लगभग ६ हप्ता लाग्नेछ। अब कम्पोस्ट तयार छ। यसको केही अंश परिवारले आफ्नो खेत वा बगैँचामा प्रयोग गर्नेछन् भने ठूलो हिस्सा सरकारी योजनाहरूमा प्रयोग गरिनेछ।
वासिङ्टनपछि ग्रीन डेथले कोलोराडो, ओरेगन र भर्मन्टमा सरकारी अनुमति पाएको छ । क्यालिफोर्निया पाँचौं राज्य हो। यद्यपि त्यहाँ एक कठिनाइ छ। हाल, हरियो मृत्युलाई अनुमति दिने कुनै पनि देशले मल कसरी वितरण गर्ने भनेर निर्णय गर्न सकेका छैनन् । उनीहरुको लगावका कारण परिवारले यसलाई पूरै राख्न पाउनुपर्ने दाबी गर्न सक्छन् तर यो मल मानव शरीरबाट बनेकाले सरकार अन्योलमा छ ।
यो अवधारणा सन् २०१९ मा आएको थियो र धेरैजसो मानिसहरूलाई यसको बारेमा धेरै थाहा छैन। तर जानकारी भए पनि शवलाई पुनः कम्पोजिसनको भाँडोमा हालेर मल बनाउने अनुमति सबैले दिन सक्दैनन् ।
यसका लागि पनि चुनाव हुनेछ । यदि यो प्रक्रिया गर्न चाहने व्यक्तिको मृत्यु पछि कुनै गम्भीर संक्रामक रोगको सिकार भयो भने उसको दाबी समाप्त हुन्छ। यस सूचीमा क्षयरोग, इबोला र यौनजन्य रोगहरू छन्।
